Uzun nərddə bir daş xananı niyə bağlayır?

Müəllif: Pixhelm Editorial Team · 10 dəq oxunuş

Uzun nərddə bir rəqib daşının xananı necə bağladığını, zər sırasını və nömrəli gedişləri öyrənin.

Xana nə vaxt bağlı sayılır?

Uzun nərddə rəqibin bir daşı belə dayanılan xananı bağlayır. Bu oyunda vurmaq, rəqib daşını bardan qaytarmaq və həmin xanada onunla yanaşı dayanmaq yoxdur. Qısa nərd oynamağa öyrəşən şəxs tək qalmış daşı vurmaq istəyə bilər. Lakin uzun nərddə həmin daş tam maneədir. Öz daşlarınızı eyni xanada yığa bilərsiniz, amma rəqibin bir və ya bir neçə daşının dayanması qadağanı dəyişmir.

Üzərindən keçmək başqa, dayanmaq başqadır

Zərin göstərdiyi addımın sonundakı xana yoxlanılır. Altı addımlıq hərəkət zamanı aradakı rəqib daşları üzərindən keçmək olar, əsas məsələ son xananın açıq olmasıdır. İki zəri bir daşla oynayanda isə birinci zərin sonunda ayrıca dayanma yaranır. O aralıq xana da açıq olmalıdır. Yalnız ümumi cəmi hesablamaq bu vacib incəliyi gizlədir.

Yarış zamanı maneənin qiyməti

Tək daşla tutulan xana rəqibin növbəti gedişini dəyişə bilər. Uzağa getməyə tələsmədən əvvəl hansı xananın hansı zərə uyğun gəldiyini düşünün. Bir maneə müəyyən zərin işlənməsinə yol verməyə, hərəkət sırasını dəyişməyə və digər daşın seçilməsinə səbəb ola bilər. Bu, təsadüfi zəri idarə etmək deyil, mövcud ehtimallar qarşısında yol hazırlamaqdır.

Bütün gedişləri axtarın

Bir xananın qapalı olması bütöv növbənin ötürülməsi demək deyil. Başqa daş eyni zərlə gedə bilər. İki zəri işlətmək mümkündürsə, hər ikisini oynamaq lazımdır. Tək zər mümkün olduqda, qaydaya əsasən, böyük zərə üstünlük verilir. Sıraları, müxtəlif daşları və altı xanalıq sədd məhdudiyyətini yoxlamadan «gediş yoxdur» nəticəsinə gəlməyin.

Qısa nərdlə qarışdırmayın

Tavla Classic və Tavla Modern oyunlarında tək rəqib daşı vurulan açıq hədəf kimi qəbul oluna bilər. Uzun nərddə həmin qayda yoxdur. Ona görə burada tək dayanmış daş zəif deyil, tam bağlı xana yaradır. Uzun nərdin hərəkət və blok qaydalarını qısa nərdin bar mexanikası ilə qarışdırmaq xüsusilə yeni oyunçuları yanıldır.

Xanaları necə oxumaq lazımdır?

Mövqeləri gedən oyunçunun baxış bucağından 24-dən 1-ə nömrələyirik. Hərəkət etdikdə əvvəl zəri, sonra düşəcəyiniz xananı deyin. Eyni yekun xanaya iki ardıcıllıqla gəlirsinizsə, hər ikisində aralıq xananı ayrıca yoxlayın. Nard Online-da qanuni gedişlərin işıqlandırılması və təsdiqdən əvvəl geri alma məşq üçün köməkçidir, lakin nümunə diaqramları oyun mühərrikində ayrıca təsdiqlənməlidir.

Mövqe məşqləri

1. Bir daşla bağlanan xana: 1

24-ci xanadakı daş 18-də rəqib daşı görür. 6 göstərən zər 18-də bitərdi; bu eniş qanunsuzdur. Digər 5 zəri 19-yə aparır; məşqdə oranı açıq sayırıq. Digər daşları yoxlamadan bütöv növbəni ötürmək nəticəsinə gəlməyin. 24-dən 18-yə eniş bağlıdır; yalnız bundan sonra 5 ilə 19-yə ayrıca hərəkətin imkanını araşdırın.

2. Bir daşla bağlanan xana: 2

Öz daşınızı 23-yə, rəqibin daşını 18-yə qoyun. 5 addımın hədəfi 18-dir, ona görə həmin xananı seçə bilməzsiniz. 3 ilə ayrıca eniş 20-dir və bu nümunədə boşdur. İki zərin oynanma sırasını ayrıca təhlil edin. 23 mövqeyində 5 zərinin bağlı hədəfini 3 zərinin açıq qəbul edilən 20 hədəfi ilə müqayisə edin.

3. Bir daşla bağlanan xana: 3

Bu mövqe 21-dən başlayır və 17 rəqibə məxsusdur. 4 zəri ilə 17-yə dayanmaq qadağandır. Alternativ 2 addımı üçün 19 xanasını yoxlayın. Bir zərlə üstündən keçmək, həmin xanada dayanmaq deyil. 21-dən 17-yə gedişi qadağan kimi yazın, 19-yə yolu isə digər daşları nəzərə alaraq yoxlayın.

4. Bir daşla bağlanan xana: 4

20-dən 14-yə məsafə azdır, lakin hədəf bağlıdır. 20-dən 6 addım getsəniz, məhz bağlı 14-yə düşərsiniz. İkinci rəqəm 1 olarsa, hədəf 19-yə dəyişir. Bağlı zəri başqa daşla işlətmək mümkün ola bilər. 14-də rəqib daşı 6 addımı dayandırır, amma 20-dəki digər seçimlərin hamısı bununla bitmir.

5. Bir daşla bağlanan xana: 5

19-dəki daşı oynadanda 14-nin tutulduğunu görün. Zərin 5 olması 14-dəki rəqib daşını vurmaq imkanı vermir. 4 zəri 14-də yox, açıq qəbul etdiyimiz 15-də dayanır. Burada məqsəd bir qaydanı yoxlamaqdır, mütləq ən yaxşı gedişi tapmaq deyil. Rəqib 14-ni tutub, 15-ni yox; buna görə 19-dən cəmi saymaq kifayət etmir.

6. Bir daşla bağlanan xana: 6

Hərəkət edən daş 18-də, maneə isə 15-də yerləşir. 3 addımı saydıqda 15-yə çatırıq və dayanacaq bağlı qalır. 2 məsafəsini ayrıca sayaraq 16-ni qeyd edin. Sıra dəyişərsə, aralıq eniş də fərqli ola bilər. 18-dən 3 oynamaq istəyəndə enişi yoxlayın, 2 rəqəmi isə 16 kimi ayrı hədəf verir.

7. Bir daşla bağlanan xana: 7

17 başlanğıc, 11 rəqib daşı ilə bağlanmış dayanacaqdır. 6 zərinin sonu 11-dir, ancaq orada artıq rəqib var. 4 zərinin enişi 13-yə düşür, lakin digər daşlar da önəmlidir. Rəqibin tək daşını vurmaq mümkün deyil, uzun nərddə bu mexanika yoxdur. Bu 17 mövqeyi 11-də tək rəqib daşının niyə vurma imkanı vermədən dayanacağı bağladığını göstərir.

8. Bir daşla bağlanan xana: 8

16-ci xanadakı daş 11-də rəqib daşı görür. 5 göstərən zər 11-də bitərdi; bu eniş qanunsuzdur. Digər 2 zəri 14-yə aparır; məşqdə oranı açıq sayırıq. Digər daşları yoxlamadan bütöv növbəni ötürmək nəticəsinə gəlməyin. 16-dən 11-yə eniş bağlıdır; yalnız bundan sonra 2 ilə 14-yə ayrıca hərəkətin imkanını araşdırın.

9. Bir daşla bağlanan xana: 9

Öz daşınızı 15-yə, rəqibin daşını 11-yə qoyun. 4 addımın hədəfi 11-dir, ona görə həmin xananı seçə bilməzsiniz. 3 ilə ayrıca eniş 12-dir və bu nümunədə boşdur. İki zərin oynanma sırasını ayrıca təhlil edin. 15 mövqeyində 4 zərinin bağlı hədəfini 3 zərinin açıq qəbul edilən 12 hədəfi ilə müqayisə edin.

10. Bir daşla bağlanan xana: 10

Bu mövqe 14-dən başlayır və 9 rəqibə məxsusdur. 5 zəri ilə 9-yə dayanmaq qadağandır. Alternativ 3 addımı üçün 11 xanasını yoxlayın. Bir zərlə üstündən keçmək, həmin xanada dayanmaq deyil. 14-dən 9-yə gedişi qadağan kimi yazın, 11-yə yolu isə digər daşları nəzərə alaraq yoxlayın.

11. Bir daşla bağlanan xana: 11

13-dən 7-yə məsafə azdır, lakin hədəf bağlıdır. 13-dən 6 addım getsəniz, məhz bağlı 7-yə düşərsiniz. İkinci rəqəm 2 olarsa, hədəf 11-yə dəyişir. Bağlı zəri başqa daşla işlətmək mümkün ola bilər. 7-də rəqib daşı 6 addımı dayandırır, amma 13-dəki digər seçimlərin hamısı bununla bitmir.

12. Bir daşla bağlanan xana: 12

12-dəki daşı oynadanda 8-nin tutulduğunu görün. Zərin 4 olması 8-dəki rəqib daşını vurmaq imkanı vermir. 1 zəri 8-də yox, açıq qəbul etdiyimiz 11-də dayanır. Burada məqsəd bir qaydanı yoxlamaqdır, mütləq ən yaxşı gedişi tapmaq deyil. Rəqib 8-ni tutub, 11-ni yox; buna görə 12-dən cəmi saymaq kifayət etmir.

13. Bir daşla bağlanan xana: 13

Hərəkət edən daş 11-də, maneə isə 8-də yerləşir. 3 addımı saydıqda 8-yə çatırıq və dayanacaq bağlı qalır. 2 məsafəsini ayrıca sayaraq 9-ni qeyd edin. Sıra dəyişərsə, aralıq eniş də fərqli ola bilər. 11-dən 3 oynamaq istəyəndə enişi yoxlayın, 2 rəqəmi isə 9 kimi ayrı hədəf verir.

14. Bir daşla bağlanan xana: 14

10 başlanğıc, 5 rəqib daşı ilə bağlanmış dayanacaqdır. 5 zərinin sonu 5-dir, ancaq orada artıq rəqib var. 1 zərinin enişi 9-yə düşür, lakin digər daşlar da önəmlidir. Rəqibin tək daşını vurmaq mümkün deyil, uzun nərddə bu mexanika yoxdur. Bu 10 mövqeyi 5-də tək rəqib daşının niyə vurma imkanı vermədən dayanacağı bağladığını göstərir.

Zərlərin cəmi bağlı xanadakı enişi icazəli etmir. Vurmaq olmayan oyunun qaydasını rəqibin növbəti zəri barədə ehtimaldan ayırın.

Müxtəlif daşlarla gedişin müqayisəsi

Məsələn, bir daş 16-cı xanada, digəri 10-cu xanada olsun. Zər 5 və 2 göstərir. Rəqib 11-ci xananı tutduğuna görə 16-dan beş addımlıq eniş mümkün deyil. Bununla belə, 10-dan 8-ci xanaya iki addım atmaq başqa ehtimaldır. Bu mövqeyi yığarkən hər iki daşın öz nömrələnməsindən istifadə edin. Çox vaxt yeni oyunçu yalnız bir daşa baxdığı üçün digər zərin qanuni tətbiqini görmür. Belə səhvi düzəltmək üçün əvvəl bütün daşları, sonra mümkün dayanacaqları siyahıya alın.

Bir rəqib daşının blok yaratması onun gələcəkdə həmişə eyni xanada qalacağı anlamına gəlmir. Rəqib də öz növbəsində yerini dəyişə bilər. Buna görə blokun strateji ömrünü zər ehtimallarından ayrı izah etmək vacibdir. Qayda indiki enişi bağlayır, gələcək növbələrin təsadüfi nəticəsini yox.

Ekspert tövsiyələri

Hər zərin enişini ayrıca oxuyun. Öz daşlarınızın yığınını rəqibin tək daşından fərqləndirin. Maneə ona görə güclüdür ki, rəqib ora enə bilmir; bu, növbəti zərin bəxt gətirəcəyinə zəmanət deyil.

Tez-tez edilən səhvlər

Tək rəqib daşını vurmayın, iki zəri izahsız bir uzun gedişə çevirməyin və başqa daşları yoxlamadan növbəni ötürməyin. Düzgün üsul dayanacaqları ardıcıl yazmaqdır.

Tez-tez verilən suallar

Tək daş həqiqətən xananı bağlayır?

Bəli. Uzun nərddə rəqibin bir daşı dayandığı xananı eniş üçün bağlayır; bir neçə daş olmasına ehtiyac yoxdur.

Həmin daşı vura bilərəm?

Xeyr. Vurma və bardan qaytarma qısa nərd mexanikasıdır, uzun nərddə bu gediş yoxdur.

Bağlı xananın üzərindən keçmək olar?

Bir zərin addımı aradakı xanalardan keçə bilər, amma həmin zərin son xanası açıq olmalıdır.

Birinci zərin enişi bağlıdırsa?

Zərlərin sırasını və başqa daşları sınayın. Son xana açıqdır deyə qanunsuz aralıq enişə icazə verilmir.

Öz daşlarımı üst-üstə qoya bilərəm?

Bəli. Öz daşlarınız eyni xanada ola bilər; qadağa rəqib daşının olduğu xanaya enişlə bağlıdır.

Bütün hədəflər qapalıdırsa nə edim?

Bütün daş və zər ardıcıllıqlarını yoxlayın, yalnız bundan sonra oynanıla bilən gedişin qalmadığını deyin.

Bu, altı xanalıq blokdur?

Xeyr. Tək tutulmuş xana ayrıca maneədir, altı ardıcıl xana isə bütün rəqib daşlarının həbsi ilə bağlı xüsusi qaydaya tabedir.

Belə maneə birbaşa xal qazandırır?

Yox. Maneə mövqe üstünlüyüdür; qələbə bütün on beş daşın çıxarılması ilə qazanılır.

Bunu necə məşq etməliyəm?

Zərlərin enişlərini ayrıca qeyd edin və Nard Online-da göstərilən qanuni gedişlərlə müqayisə edin.

Uzun nərd Tavla Classic ilə eynidir?

Xeyr. Qısa nərddə tək daş vurula bilər, uzun nərddə isə rəqib daşı olan xana bağlanır.